Son dönemde Fenerbahçe Başkanı Ali Koç’un yaptığı açıklamalar neticesinde yabancı sınırı konusu, Türk futbolu üzerine yapılan tartışmalara yabancı kalmamak adına misyon edinme çabasındaki yazar ve yorumcularımız için adeta can simidi olmuştur.  Lodos etkisinde kalan futbol düşünürleri yabancı sınırının güncel durumunu koruyarak devam etmesi ve sebepleri üzerinde fikir üretirken, gündoğusu etkisinde kalan meslektaşları ise marş eşliğinde geleceğimizi masaya yatırarak Anadolu, Rumeli ve özellikle gurbetçi vatandaşlarımıza göz kırpmıştır.

Jean-Marc Bosman’ın hukuksal mücadelesi ile Bosman Kuralları olarak bildiğimiz futbol sektörünün saha dışı en büyük devrimiyle birlikte futbolcular sözleşmelerinin bitimi ile serbest kalabilmiş ve bonservis olmaksızın transfer yapabilme hakkı elde etmiştir. Bosman Kuralları’nın sonuçlarından biri de Avrupa Birliği vatandaşı futbolcuların AB ülkelerinde sınıra takılmadan oynayabilecek olmasıdır. Endüstriyel futbol artık para akışına hazır, yapılacak yatırımları bekler hale bürünmüştü.

Grafik 1. 5 Büyük Ligde 11 Sezonu Kapsayan Transfer Giderleri (€)

 

Grafik 1 incelendiği zaman 2008 ve 2013 yılları arasındaki 5 sezonda ortalama yaklaşık 2 milyar € harcandığını ve takip eden sezonlarda bu ortalama eşiğin aşılarak 5 milyar €’nun da üzerine çıktığı görülmektedir. 2015-2016 sezonu ile ligimizdeki yerli oyuncu dengesini alt üst eden sözde yerli teşvik, özde genişletilmiş yabancı sınırı kuralı işte bu eşiğin aşıldığı ve transfer rekorlarının kırıldığı döneme denk gelmektedir.

Futbolda altın çağ yaşadığımız 1996-2008 yılları arasında 5 büyük ligden birine transfer olan yerli oyuncularımız; Tugay Kerimoğlu, Okan Buruk, Emre Belözoğlu, Hakan Ünsal, Hakan Şükür, Arif Erdem,  Alpay Özalan, Rüştü Reçber, Hami Mandıralı, Fatih Akyel, Nihat Kahveci ve Ümit Özat’tır. Bu sayı oldukça iyi diyelim ve yabancı sınırını daraltalım mı? Hayır.

2009-2015 yılları duraklama ve duraklamama arasında geçip giderken Mehmet Topal, Arda Turan ve Umut Bulut’u ihraç ettik. Bu dönemdeki Milli oyuncularımız artık abileri gibi boş kağıda imza atmıyor ve imzalarının hakkını alıyordu. Sonuçta İstanbul da bir Avrupa şehri değil miydi? Hayır.

Geçti, geçti. Yıllar geçti. Ne değişti? Yabancı sınırı genişletildi. Yabancı sınırının genişletilmesi ile beraber 5 büyük lig kulüpleri tekrar gözünü Türkiye’ye dönmüştür. Bu ilginin altında yatan sebep yeni bir pazarın açılmasıdır. Ozan Kabak, Enes Ünal, Cengiz Ünder, Çağlar Söyüncü, Salih Uçan, Mehmet Zeki Çelik ve Atınç Nukan için artık İstanbul son durak olmaktan çıkarılmıştır. Bu yerli genç oyuncularımızın ellerinden tutanlar ve gelecek projeksiyonlarını çizenler, nihayet rotayı 5 büyük lige çevirmiştir. Bu transferlerin  yabancı sınırının olmasıyla ya da olmamasıyla bu nedenlerden dolayı bir ilgisi yoktur. Bir ilgisi yoktur diyorum çünkü halihazırda özellikle Balkan coğrafyası, Güney Amerika ve Afrika kıtasından yüzlerce 21 yaş altı oyuncu, senelerdir büyük liglere transfer olmaktadır. Bu transferler öyle bir boyuta erişmiştir ki özellikle açık bir şekilde İngiliz ve İtalyan kulüpleri tarafından suistimal edilmesinden dolayı FIFA kiralık oyuncu sınırlaması getirme fikrini değerlendirmeye almıştır.

Premier League, Bundesliga, La Liga, Serie A ve Ligue 1 merkezli inceleme yapıldığı zaman, kulüplerimizin elde ettiği transfer gelirleri ve transfer olan genç oyuncuların varlığı, bireysel değerlendirme kapsamında önemli gurur kaynaklarıdır. Fakat son 11 sezonda bu 5 ligde görülen genç oyuncu transfer trafiği ve harcanan bonservis ücretlerinin uçukluğu göz önüne alınırsa, yerli futbolcu üretimi ve yabancı oyuncu sayısı değerlendirilmesi yaparken eksiklerimizi doğru yerde aramak zorundayız.  Yerli oyuncu yetiştirmek veya yetiştirememek daha çok altyapı meselesidir. Ülke çapında 3-5 istisna dışında altyapı organizasyonu diyebileceğimiz bir organizasyon yoktur. Yerli oyuncu yetiştirmek veya yetiştirememek az miktarda üstyapı meselesidir. Üstyapı organizasyonuna spor medyasını da kapsayacak bir şekilde yalancı sınırlılığı getirilmesi, önümüzü görmek adına büyük bir adım olacaktır.

 

Kaynakça:

https://www.transfermarkt.com.tr/

Kimler Neler Demiş?

avatar
  Abone ol  
Bildir